Nie zależy nam na etyce firm

źródło: Rzeczpospolita

W sklepach ciągle zwracamy uwagę głównie na cenę. Jednak podejście konsumentów bardzo powoli zaczyna się zmieniać.

+zobacz więcej zdjęć

Redakcja poleca:

• Dla klientów ważna jest cena, a nie etyka

Niewielu Polaków zwraca uwagę, czy kupuje produkty firmy społecznie odpowiedzialnej

Od kilku lat zwłaszcza zachodnie korporacje w Polsce angażują się w projekty społecznej odpowiedzialności biznesu (CSR – ang.). Mają one pokazać właśnie odpowiedzialne zachowanie firm w stosunku do ich klientów, pracowników, kontrahentów, akcjonariuszy oraz środowiska i lokalnych społeczności.

Bolesław Rok Centrum Etyki Biznesu Akademii Leona Koźmińskiego zwraca jednak uwagę, że CSR w Polsce jest chyba źle komunikowany przez firmy, bo nie przekłada się na wybory przy sklepowych półkach. – A Polacy nie potrafią wymienić etycznych marek – zaznacza. Nie chcą też więcej za nie płacić.

10 procent

Co więcej, ponad połowa Polaków badanych przez GfK dla „Rz” uważa, że nastąpiło pogorszenie etycznych standardów firm w naszym kraju w ostatnich dwóch latach. Problem pogorszenia się morale firm zauważają także ich właściciele i dyrektorzy. Ponad 40 procent z nich dostrzega mniej etyczne działania w biznesie. Ale te obserwacje nie zmieniają naszych preferencji zakupowych.

– Polacy są społeczeństwem na dorobku. Zanim zaczną zwracać uwagę na etyczną działalność firm i przekładać to na decyzje zakupowe, muszą zaspokoić swoje podstawowe potrzeby – dodaje Przemysław Pohrybieniuk, dyrektor ds. relacji zewnętrznych i zrównoważonego rozwoju Danone. – Wierzymy, że takie podejście się opłaca i zacznie przynosić efekty – w naszych badaniach satysfakcji pracowników czy firm współpracujących już je widać – dodaje.

Sceptycznemu podejściu Polaków do CSR winna jest część firm traktujących takie działania głównie jako promocję i marketing, co psuje opinię firmom z rzetelnym podejściem. – Chcemy być dobrym obywatelem wspólnot, na rzecz których działamy. Planujemy naszą działalność w perspektywie nie lat, ale dekad, dlatego w przypadku CSR nie liczymy na błyskawiczne efekty – mówi Łukasz Zimnoch, rzecznik Vattenfalla.

Jerzy Ciszewski, właściciel agencji PR, mimo wszystko uważa, że Polacy coraz lepiej oceniają, co jest etyczne, a co nie. – Nie wystarczy już, że firma wyda pieniądze na posadzenie lasu, ale musi być porządna wobec swoich pracowników i klientów – mówi.

Jednak w przypadku zakupów Polacy zwracają uwagę na zdecydowanie inne czynniki. Według badania przygotowanego dla firmy On Board 64 proc. ankietowanych zdaje sobie sprawę, że sieci nie traktują dobrze swoich pracowników. Jednak dla 49 proc. najważniejszą cechą sieci jest jakość, a dla 42 proc. uczciwość, ale wobec klientów. W badaniu przeprowadzonym kilka lat temu na zlecenie „Rz” prawie 65 proc. klientów dużych sieci deklarowało, że informacje o złym traktowaniu pracowników mają żaden albo niewielki wpływ na wybór sklepu, w którym robią zakupy.

Działalność CSR na pewno będzie się rozwijać, ale trzeba rozwiązać związane z nim wątpliwości. – To dopiero początek tego typu programów. Na pewno pojawia się ich coraz więcej, wiele jest ciągle obliczonych tylko na krótkotrwały efekt, a konsumentom nie chce się tego sprawdzać. Przybywa też profesjonalnych rankingów badających odpowiedzialne firmy, które zaczynają to weryfikować – dodaje Przemysław Pohrybieniuk.

Marki cenione przez klientów

Polacy mają kłopoty z wymienieniem etycznych marek – wynika z badania „Rzeczpospolitej”. Problemu tego nie mają Brytyjczycy, Amerykanie, Francuzi, Niemcy czy Hiszpanie. To w tych pięciu krajach przed dwoma laty dziennik „Financial Times” przeprowadził badanie o etycznych standardach firm w poprzednich pięciu latach. Połowa mieszkańców Wielkiej Brytanii, Francji i Hiszpanii oceniała je negatywnie, w Niemczech podobną opinię miało aż 64 proc., a w USA 55 proc. badanych. Tamtejsi konsumenci uważają za etyczne te marki, które przede wszystkim uczciwie traktują swoich pracowników, zapewniają porządne warunki pracy swoim producentom i dostawcom oraz płacą im uczciwą cenę za ich produkty.

Dla Brytyjczyków najbardziej etyczne marki to: Co-op (koncern finansowo-detaliczny), Body Shop, Marks & Spencer, dla Niemców: Adidas, Nike, Puma, a dla Amerykanów: Coca-Cola, Kraft, Procter & Gamble. Z kolei Francuzi wymieniają: Danone, Adidas, Nike.