Kredyty mieszkaniowe
Komu bank nie pożyczy na mieszkanie?
Jeśli starasz się w kilku bankach o ten sam kredyt, możesz mieć kłopoty. Gdy pochwalisz się dwoma, trzema autami, obniżysz swoją zdolność kredytową. Jeżeli piszesz na portalu społecznościowym, że szukasz pracy, bank się o tym dowie. Nie ukryjesz także dzieci
Michał Krajkowski, główny analityk, Domu Kredytowego Notus
Rz: W jaki sposób, w jakich bazach, w jakich instytucjach banki sprawdzają klientów, którym chcą udzielić kredytów hipotecznych?
Michał Krajkowski: Podstawową bazą wykorzystywaną przez banki do sprawdzania historii finansowej klientów jest rejestr prowadzony przez Biuro Informacji Kredytowej, tzw. BIK. Dodatkowo wykorzystywanym źródłem informacji jest także Bankowy Rejestr oraz system Dokumenty Zastrzeżone.
W celu weryfikacji faktu, czy klient nie prowadzi działalności gospodarczej i z tego tytułu nie zalega z płatnościami, banki mogą korzystać także z ogólnodostępnych ewidencji podmiotów prowadzących działalność gospodarczą. Każdy urząd gminy czy miasta prowadzi taką ewidencję i większości z nich udostępnia wgląd do niej online. Ponadto działa Centralna Ewidencja i Informacja o działalności gospodarczej (https://prod.ceidg.gov.pl/ceidg.cms.engine). Banki mogą też korzystać z danych Głównego Urzędu Statystycznego. Ze sposobów nieformalnych warto także wymienić informacje pozyskiwane na temat klienta w portalach społecznościowych i ogólnie w Internecie.
Czego np. bank może dowiedzieć się o kimś z portalu społecznościowego? Jak wpis w Intrenecie może zniweczyć plany kredytowe?
To nie jest formalnie potwierdzone, ale wiemy, że analitycy czasami zaglądają np. na Naszą-Klasę. Jeśli ktoś oświadcza, że nie ma dzieci albo ma tylko jedno, to czasami analitycy mogą sprawdzić, co klient pisze na portalach społecznościowych, a tam często mogą być wpisy sugerujące posiadanie większej liczby dzieci.
Kilka lat temu jedna z osób publicznie znanych otrzymała negatywną decyzję o przyznaniu kredytu. Jako uzasadnienie bank podał, że na podstawie informacji medialnych uzyskał potwierdzenie, że sytuacja zawodowa klienta jest niestabilna, więc ryzyko banku jest zbyt wysokie. Dostarczone dokumenty tego nie potwierdzały, ale informacje w prasie, w ocenie banku, ten fakt stwierdzały i kredyt nie został przyznany.
Co bank wyczyta w BIK, gdy prześwietla potencjalnego kredytobiorcę? Jak stare, jak wrażliwe dane tam się znajdują?
W rejestrach Biura Informacji Kredytowej znajdziemy informację o jakości obsługi bieżących i dotychczasowych zobowiązań. Są tam wpisy o rodzaju zobowiązania, wysokości aktualnego zadłużenia, wysokości raty, terminowości jej opłacania, ewentualnie ilości dni opóźnienia w spłacie. Dodatkowo raport zawiera także historię zapytań z innych banków. Na tej podstawie można ustalić, gdzie i kiedy klient ubiegał się o kredyt.
Informacja o spłaconych już zobowiązaniach jest dostępna dla innych banków w zależności od decyzji klienta. Po spłacie zobowiązania, na wniosek kredytobiorcy, informacja może zostać przeniesiona do sekcji niewidocznej dla innych instytucji.
Jak to załatwić formalnie, czy w banku, czy w BIK?
Na etapie ubiegania się o kredyt należy we wniosku zaznaczyć odpowiednią dyspozycję zgody odnośnie do przetwarzania danych osobowych po spłacie zobowiązania. Ewentualnie taką dyspozycję można wydać także już po spłacie zobowiązania. Jednak zgodę lub brak zgody na przetwarzanie danych przez BIK po spłacie zobowiązania można złożyć tylko w banku. BIK nie przyjmie od klienta żadnego wniosku, gdyż opiera się ona na informacjach otrzymanych od banków, a nie od klientów.
Informacje w BIK są aktualizowane raz w miesiącu – banki raz na 30 dni przekazują aktualne dane na temat swoich klientów. Natomiast BIK informacje archiwizuje przez kilka lat. Jednak na potrzeby kredytu banki sprawdzają klientów wstecz do dwóch, trzech lat, w zależności od instytucji.
Co zrobić, gdy raport BIK mówi: niespłacona rata starego kredytu, a to pomyłka. Jak zmienić taki zapis w bazie?
Dane w raportach BIK może zaktualizować tylko bank, który dokonał wpisu. Jeżeli na etapie ubiegania się o kredyt w innym banku pojawią się problemy z niewłaściwą lub nieaktualną historią w BIK, wówczas sytuację może zmienić tylko oświadczenie z banku wyjaśniające całą sytuację. Klient nie ma możliwości dokonywania wpisów czy aktualizowania żadnych danych w BIK.
Przeczytaj więcej o: kredyty na mieszkanie, kto nie dostanie kredytu, scoring bankowy, zdolność kredytowa
Rekomenduj artykuł Oddano głosów:
