Gminy będą dotować oczyszczalnie

autor: Robert Gardziński

źródło: Fotorzepa

+zobacz więcej zdjęć

Każdy, kto zechce postawić sobie przydomową oczyszczalnię ścieków, może uzyskać dotację

Taka możliwość obowiązuje od dzisiaj, właśnie bowiem weszła w życie nowelizacja ustawy – Prawo ochrony środowiska, która naprawia błędy powstałe podczas likwidacji gminnych funduszy ochrony środowiska i gospodarki wodnej.

Niefortunna nowelizacja

Ustawa z 20 listopada 2009 r. o zmianie ustawy – Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw (DzU nr 215, poz. 1664) zlikwidowała od 1 stycznia 2010 r. powiatowe oraz gminne fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej). Ich środki weszły do budżetów odpowiednio powiatów i gmin. Jednocześnie ustawa zastrzegła, że gminy i powiaty mają określoną część środków budżetowych przeznaczać na realizację zadań związanych z ochroną środowiska.

Udzielanie dotacji następuje na podstawie umowy zawartej z gminą

Likwidując gminne i powiatowe fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej, ustawodawca przeoczył, że z ich środków udzielano m.in. dotacji na prośrodowiskowe inwestycje realizowane przez osoby fizyczne. Właściciele nieruchomości mogli z tych funduszy uzyskać pieniądze na budowę przydomowych oczyszczalni ścieków, zakładanie kolektorów słonecznych czy też na zmianę pokrycia dachów z zawierającego azbest eternitu na inny materiał.

Innymi słowy, likwidacja gminnych i powiatowych funduszy i włączenie ich środków do budżetów jednostek samorządu terytorialnego spowodowało, że gminy i powiaty straciły możliwość wspierania tego rodzaju inwestycji. A to ze względu na ustawę z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (DzU nr 157, poz. 1240 ze zm.). Zgodnie z jej przepisami nie jest możliwe udzielanie dotacji ze środków budżetowych gmin czy powiatów bezpośrednio osobom fizycznym.

Błąd naprawiono

Wchodząca w życie 21 grudnia 2010 r. ustawa o zmianie ustawy – Prawo ochrony środowiska błąd ten naprawia. Wprowadza nowe ustępy do art. 403. Zgodnie z nimi finansowanie ochrony środowiska i gospodarki wodnej odbywa się co do zasady w trybie przewidzianym w przepisach odrębnych (ustawie o finansach publicznych).

Jak wynika jednak z nowego art. 403 ust. 4, finansowanie takiej działalności może polegać też na udzielaniu dotacji celowych z budżetu gminy lub powiatu na finansowanie lub dofinansowanie kosztów inwestycji realizowanych przez podmioty niezaliczane do sektora finansów publicznych. W szczególności dotacje te mogą być przyznawane osobom fizycznym, wspólnotom mieszkaniowym, osobom prawnym oraz przedsiębiorcom.

Istotny warunek

Zaznaczyć należy, że katalog podmiotów jest otwarty, o czym świadczy użycie przez ustawodawcę sformułowania „w szczególności”. Oznacza to, że o dotacje mogą się również ubiegać inne podmioty niezaliczane do sektora finansów publicznych, pod warunkiem realizacji prośrodowiskowych inwestycji.

Udzielanie dotacji, o których mowa w art. 403 ust. 4 prawa ochrony środowiska, następuje na podstawie umowy zawartej z gminą (powiatem).

Jeżeli dotacja ta miałaby stanowić pomoc publiczną lub pomoc de minimis, jej udzielenie następuje z uwzględnieniem warunków dopuszczalności tej pomocy określonych w przepisach Unii Europejskiej.

Podstawa prawna: ustawa z 29 października 2010 r.DzU nr 229, poz. 1498

Dochody z kar i opłat

Skąd środki na dopłaty

Finansowanie ochrony środowiska i gospodarki wodnej jest zadaniem własnym gmin i powiatów. Jednostki te czerpią środki na ich realizację z przejętych od zlikwidowanych funduszy ochrony środowiska i gospodarki wodnej dochodów z kar i opłat środowiskowych. Jak wynika z ustawy, 20 proc. tych wpływów trafia do budżetów gmin, a 10 proc. do powiatów.

Ustawodawca określił również wysokość środków, które jednostki te mają obowiązek corocznie przeznaczać na realizację zadania. Jak wynika z art. 403, gminy (powiaty) przeznaczają na ten cel nie mniej, niż wynoszą wpływy z tytułu kar i opłat środowisko-wych stanowiących dochód ich budżetów pomniejszone o nadwyżkę przekazaną do wojewódzkich funduszy ochrony środowiska.